Жасанды интеллект дәуіріндегі жаңа қадам

Қазақстан Республикасында білім беруді цифрлық трансформациялау: жасанды интеллект дәуіріндегі жаңа қадам

Қазақстан Республикасының Президенті орта білім беру жүйесіне жасанды интеллектіні енгізу жөніндегі Жарлыққа қол қойып, білім саласын жаңғыртудың жаңа кезеңін бастады. Құжатта мектептерді цифрлық инфрақұрылыммен қамтамасыз ету, оқыту сапасын арттыру және жасанды интеллект технологияларын кезең-кезеңімен енгізу мәселелері айқын белгіленген. Бұл бастама білім беру жүйесін халықаралық талаптарға бейімдеп, әрбір оқушыға сапалы әрі қолжетімді білім беру мақсатын көздейді.

Мектептегі білім берудің кешенді цифрлық трансформациясы

Білім беру жүйесін цифрлық трансформациялау мектеп ортасының барлық негізгі бағыттарын жүйелі түрде жаңғыртуды көздейді. Бұл мектептердің техникалық инфрақұрылымын дамыту, заманауи цифрлық білім беру платформаларын енгізу және оқытудың әрбір балаға қажетті траекторияларына кезең-кезеңімен көшу бағыттарын қамтиды.

Жасанды интеллект технологияларын пайдалану әрбір оқушының жеке ерекшеліктерін, дайындық деңгейі мен оқу материалын меңгеру қарқынын ескеруге мүмкіндік беріп, оқу процесінің икемділігі мен тиімділігін арттырады.

Жарлыққа сәйкес, 2026 жылғы 1 тамызға дейін пилоттық жобаны іске асыру аясында мектептерді техникалық жабдықтармен, оның ішінде тұрақты жоғары жылдамдықты интернетпен қамтамасыз ету көзделген. Сонымен қатар 2026 жылғы 1 қыркүйекке дейін орта білім беру жүйесінде жасанды интеллектіні қолдану стандарттары бекітілуі тиіс.

Шағын жинақты ауыл мектептеріне ерекше назар

Мемлекеттік саясаттың басым бағыттарының бірі ретінде шағын жинақты ауыл мектептерін қолдау мәселесі айрықша назарда қала береді. Жарлықты іске асыру аясында Үкімет 2026 жылғы 1 маусымға дейін орта білім беру саласындағы пилоттық жобаны жүзеге асыру және оны кейіннен кеңейту бойынша нақты ұсыныстар енгізуі тиіс.

Аталған жаңашылдықтар қала және ауыл мектептері арасындағы білім сапасындағы алшақтықты қысқартуға бағытталған.

Пилоттық жобаға еліміз бойынша 2600-ден астам шағын жинақты ауыл мектептерінің ішінен 500 мектеп қатысады. Бұл нақты жағдайларда ең тиімді цифрлық және жасанды интеллект шешімдерін сынақтан өткізуге, олардың білім сапасына және мектептерді басқару процестеріне әсерін бағалауға мүмкіндік береді.

Пилоттық кезеңнің қорытындысы бойынша тиімді тәжірибелер барлық білім беру жүйесіне кезең-кезеңімен масштабтандырылады. Мұндай тәсіл технологияларды өңірлік ерекшеліктерге, ең алдымен ауылдық аумақтардың нақты қажеттіліктеріне бейімдеуді қамтамасыз етеді.

Ұлытау облысында жасанды интеллект енгізу жұмыстары

Ұлытау облысында жасанды интеллект технологияларын білім беру үдерісіне енгізу кезең-кезеңімен жүзеге асырылуда.

Облыстың 87 білім беру ұйымында жасанды интеллект элементтері «Цифрлық сауаттылық» және «Информатика» пәндері аясында, сондай-ақ пәндік оқыту барысында көмекші құрал ретінде қолданылуда.

Білім беру ұйымдарында Testter.kz (EdooX.com), BilimLand, Google Workspace for Education платформасындағы Gemini жүйесі, Roqed AI, Aqyl AI платформалары пайдаланылып, білім алушыларды ҰБТ, МОДО және халықаралық зерттеулерге (PISA, TIMSS, PIRLS) даярлау жүзеге асырылуда.

Платформалар арқылы оқу жетістіктерін талдау, білім олқылықтарын анықтау, жеке оқу траекториясын қалыптастыру және интерактивті цифрлық контент әзірлеу мүмкіндігі қамтамасыз етілген. Бұл білім сапасын арттырып, оқу процесінің тиімділігін күшейтуде.

Педагогтердің біліктілігін арттыру – басты назарда

Ұлытау облысында педагогтердің жасанды интеллект технологияларын қолдану бойынша оқытылуы жүйелі түрде жүзеге асырылуда.

Білім беруді цифрлық трансформациялау бағдарламаларын іске асыру шеңберінде «Өрлеу» біліктілікті арттыру ұлттық орталығы педагогтерге білім беру үдерісінде ЖИ-ді тиімді пайдалану бойынша 3 000 педагогке оқыту ұйымдастырды.

Сонымен қатар «USTAZGA AI» жобасы аясында AMANAT партиясымен бірлесіп 547 педагогке мамандандырылған біліктілікті арттыру курстары өткізілді. Аталған курстар практикалық бағытта құрылып, ЖИ құралдарын сабаққа енгізу, инновациялық әдістерді қолдану және оқу үдерісінің цифрлық трансформациясын қамтамасыз етуге арналған.

Жалпы облыс бойынша 5 341 педагогтің 3 547-сі цифрландыру және жасанды интеллектті қолдану бағыттары бойынша оқытудан өтті. Бұл көрсеткіш облыс педагогтарының 66 пайыздан астамын қамтиды.

Педагогикалық кеңестер мен әдістемелік алаңдарда жасанды интеллектіні қолданудың этикалық нормалары, деректерді қорғау талаптары және академиялық адалдық қағидаттары түсіндіріліп, оқу процесіне ЖИ элементтерін кезең-кезеңімен енгізу бойынша практикалық ұсынымдар берілуде.

Интернет сапасы – цифрлық білімнің негізі

Ұлытау облысының барлық 87 білім беру ұйымы интернет желісіне тұрақты түрде қосылған.

2025 жылы 46 мектеп пилоттық режимде Starlink жерсеріктік технологиясына қосылып, шамамен 150 Мбит/секунд жылдамдыққа қол жеткізді. Бұл шалғай ауыл мектептеріндегі оқушылардың сапалы цифрлық білім ресурстарына тең қолжетімділігін қамтамасыз етуге мүмкіндік беріп отыр.

Болашақ білімнің жаңа бағыты

Білім беру жүйесін кешенді цифрлық трансформациялау – уақыт талабы. Жасанды интеллект технологияларын тиімді пайдалану арқылы оқыту сапасын арттыру, педагогтердің кәсіби әлеуетін күшейту және әрбір оқушыға сапалы білім беру мүмкіндігі кеңейе түседі.